DLSS 5 trên AMD: tiến bộ kỹ thuật nhưng phải trả giá bằng hiệu năng

Việc đem một công nghệ tối ưu hình ảnh vốn dành cho GPU Nvidia sang phần cứng AMD vừa cho thấy cả khả năng kỹ thuật lẫn giới hạn thực tế. Một nhóm phát triển độc lập đã chứng minh DLSS 5 — công nghệ neural rendering mới xuất hiện trên NBA 2K27 và ban đầu chỉ dành cho dòng GeForce RTX 50 (với RTX 40 chờ hỗ trợ sau) — có thể chạy trên card Radeon. Tuy nhiên, mức khung hình hiện tại khiến trải nghiệm chưa đủ hấp dẫn để đại trà hoá.

Tóm tắt thành tựu: DLSS 5 không còn là độc quyền phần cứng nữa

Tóm gọn lại những gì đã diễn ra: tác giả có nickname danielblnc phát triển công cụ mang tên DLSS-NR-on-AMD, cho phép gọi mô hình Neural Rendering của DLSS 5 trên GPU kiến trúc RDNA 4 và một số mẫu RDNA 3. Đây là một bước tiến về mặt kỹ thuật vì cho thấy mô hình AI của Nvidia về cơ bản có thể được thực thi trên nền tảng khác.

Lộ trình kỹ thuật: không phải ‘dịch’ mã CUDA nguyên vẹn

Thay vì giả lập hay dịch trực tiếp mã CUDA, nhóm phát triển tái hiện phần thực thi mạng thần kinh cho kiến trúc AMD. Họ viết các kernel bằng HIP, điều chỉnh cách bố trí bộ nhớ và tích hợp luồng xử lý vào pipeline hình ảnh của FSR. Về cách hoạt động, công cụ tận dụng đường dẫn xử lý hình ảnh mà FSR cung cấp để truyền khung hình vào mô hình neural, sau đó dùng khả năng tăng tốc AI trên GPU Radeon để tính toán.

Một điểm kỹ thuật quan trọng là RDNA 4 hỗ trợ định dạng tính toán FP8, yếu tố hữu ích cho các khối lượng công việc AI hiện đại. Tuy nhiên, việc hỗ trợ cùng định dạng dữ liệu không đảm bảo hiệu năng tương đương: DLSS 5 được tối ưu để chạy trên Tensor Core của Nvidia, còn Radeon phải thực hiện khối lượng tính toán đó bằng hệ thống tăng tốc AI có thiết kế khác, kèm theo nhiều lớp xử lý bổ sung trong bản triển khai không chính thức.

Điểm thực tế: hiệu năng hiện vẫn đang kém xa

Các thử nghiệm ban đầu cho thấy hiệu năng giảm rất mạnh sau khi bật DLSS 5 trên nền AMD. Trong Cyberpunk 2077, phiên bản chạy DLSS 5 trên Radeon RX 9070 XT đạt khoảng 33 FPS ở 1080p — con số đã tốt hơn so với 28–30 FPS của bản đầu nhưng vẫn thấp so với kỳ vọng cho một GPU thuộc nhóm cao cấp của AMD.

Các kết quả từ nhiều nguồn cho thấy độ biến thiên lớn giữa các hệ thống và cấu hình thử nghiệm. Một bài thử nghiệm được trích dẫn bởi Tom’s Hardware ghi nhận tốc độ khung hình có thể giảm từ hơn 80 FPS xuống chỉ còn khoảng 11–12 FPS sau khi bật DLSS 5. Một người dùng Reddit khác báo giảm từ ~120 FPS xuống ~30 FPS. Những chênh lệch này phản ánh sự phụ thuộc mạnh vào trò chơi, cấu hình đồ họa và phiên bản công cụ.

Tại sao có sự khác biệt lớn về hiệu năng?

Có một vài lý do chính dẫn tới hiệu năng kém khi đưa DLSS 5 sang AMD:

• DLSS 5 được thiết kế và tối ưu cho phần cứng Tensor Core của Nvidia; khi chạy trên kiến trúc khác, nhiều phép biến đổi và lớp xử lý bổ sung cần thiết để tương thích.
• Dù RDNA 4 hỗ trợ FP8, kiến trúc xử lý AI giữa hai bên khác nhau về cơ bản, dẫn đến hiệu suất thực thi mô hình không giống nhau.
• Bản công cụ hiện bổ sung nhiều bước trung gian để tích hợp vào pipeline FSR, khiến chi phí xử lý tăng thêm so với phiên bản chạy trên hệ sinh thái Nvidia được tối ưu hoá.

Phạm vi hỗ trợ phần cứng và phần mềm

Phiên bản hiện nay hướng nhiều vào dòng RX 9000, đặc biệt thử nghiệm đầy đủ trên RX 9070 XT. Tác giả cho biết RX 7000 cũng có thể chạy nhưng với hiệu năng dự kiến thấp hơn do RDNA 3 không có khả năng xử lý FP8 như RDNA 4. Những dòng Radeon cũ hơn hiện chưa được hỗ trợ.

Công cụ chỉ hoạt động với trò chơi DirectX 12 có tích hợp FSR; Vulkan chưa được hỗ trợ ngay lập tức nhưng nằm trong kế hoạch phát triển. Ngoài ra, nó yêu cầu Windows 11 và driver AMD Adrenalin phiên bản 26.1.1 trở lên. Một hạn chế quan trọng khác là công cụ không thể dùng trong các trò chơi bắt buộc kích hoạt hệ thống chống gian lận: hành vi chèn thư viện và can thiệp vào luồng đồ họa dễ bị phần mềm anti-cheat gắn cờ là bất hợp pháp.

An toàn và nguồn gốc phần mềm: cần cẩn trọng

Mã nguồn phần thực thi hiện chưa được công bố đầy đủ; người dùng tải về bản cài đặt ở dạng EXE. Một số thành viên trên Reddit báo rằng Windows Defender đã cách ly tệp cài đặt, nhận dạng nó là Trojan. Điều này chưa chứng minh công cụ chứa mã độc vì các mod can thiệp sâu vào game thường bị cảnh báo nhầm, nhưng thực tế là do phần mềm không được Nvidia hay AMD chứng thực và phải tải tệp từ Internet, người dùng sẽ phải tự chịu rủi ro khi chạy trên máy chính.

Nhà phát triển cũng yêu cầu người dùng tự cung cấp thư viện DLSS 5 lấy từ một trò chơi hỗ trợ hợp pháp; tức công cụ không chứa mã nguồn hay dữ liệu của Nvidia mà là một bản tái triển khai độc lập.

Ý nghĩa thực tiễn: thử nghiệm kỹ thuật nhiều hơn là tính năng cho game thủ

Ở thời điểm hiện tại, DLSS-NR-on-AMD mang tính bằng chứng khái niệm hơn là một giải pháp sẵn sàng để sử dụng hàng ngày. Chạy được neural rendering của Nvidia trên phần cứng AMD là một mốc kỹ thuật đáng chú ý. Tuy nhiên, đổi lấy khả năng này là mất một phần lớn hiệu năng — khiến trải nghiệm chơi game chưa thể coi là cải thiện toàn diện.

Dù vậy, có tín hiệu tiến bộ: bản đầu đạt khoảng 28 FPS, phiên bản sau đã tiến lên ~33 FPS trên RX 9070 XT. Nếu quá trình tối ưu tiếp tục, khoảng cách có thể bị thu hẹp, nhưng mục tiêu của nhà phát triển là đưa RX 9070 XT lên hiệu năng tương đương RTX 5070 Ti vẫn là thử thách lớn.

Lời khuyên cho người dùng

Nếu bạn là người tò mò về kỹ thuật và muốn đóng góp kết quả thử nghiệm, dự án đang kêu gọi cộng đồng gửi kết quả thử nghiệm, đặc biệt trên các card RX 7000. Ngược lại, nếu máy bạn chứa dữ liệu quan trọng hoặc đang sử dụng cho công việc chính, tốt nhất chưa nên chạy các bản cài chưa được chứng thực.

Các câu hỏi ngắn thường gặp

1. DLSS 5 trên AMD có sẵn cho mọi game không?

Không. Hiện chỉ hỗ trợ trò chơi DirectX 12 có tích hợp FSR; những trò chơi yêu cầu anti-cheat hoặc chỉ dùng Vulkan chưa tương thích ngay.

2. Tôi có thể dùng DLSS-NR-on-AMD trên card RX 7000?

Nhà phát triển cho biết RX 7000 có thể chạy nhưng hiệu năng dự kiến thấp hơn do thiếu hỗ trợ FP8 giống RDNA 4; nhóm cũng kêu gọi người dùng gửi kết quả thử nghiệm.

3. Công cụ an toàn để cài trên máy chính?

Vì mã nguồn chưa được công bố đầy đủ và tệp cài bị một số phần mềm bảo mật cảnh báo, người dùng nên thận trọng và tránh cài trên máy chứa dữ liệu quan trọng.

4. Công cụ có chứa mã của Nvidia không?

Theo mô tả của nhà phát triển, công cụ không chứa mã hay dữ liệu của Nvidia; nó yêu cầu người dùng tự cung cấp thư viện DLSS 5 hợp pháp từ trò chơi hỗ trợ.

Kết luận

Việc đưa DLSS 5 chạy trên phần cứng AMD là một thành công kỹ thuật đáng chú ý và mở ra các câu hỏi thú vị về tương lai của các mô hình AI đồ họa đa nền tảng. Tuy nhiên, ở hiện tại điều này còn là một thử nghiệm: hiệu năng giảm mạnh khiến lợi ích hình ảnh chưa bù được chi phí xử lý. Đối với game thủ muốn trải nghiệm mượt mà, giải pháp thương mại vẫn nghiêng về phần cứng được tối ưu cùng công nghệ. Còn với cộng đồng phát triển và thử nghiệm, dự án cho thấy hướng nghiên cứu đáng theo dõi nếu mục tiêu là mở rộng tính tương thích cho các mô hình neural rendering trong tương lai.

Ảnh minh hoạ và các thông tin liên quan đến thử nghiệm được giữ nguyên trong nguồn gốc bài viết để người đọc tham khảo trực quan.

Để mở rộng hiểu biết về các rủi ro bảo mật liên quan đến ứng dụng và mã độc trên thiết bị di động, bạn nên đọc bài cảnh báo chuyên sâu về app giả mạo do EVNSPC phát hiện: cảnh báo app CSKH EVNSPC giả mạo chiếm quyền thiết bị.

Nếu bạn quan tâm đến các bản dựng Windows 11 điều chỉnh cho lập trình viên và khả năng chạy AI tại chỗ, bài phân tích chuyên sâu về Project Zenith sẽ cho góc nhìn rõ hơn về công cụ và yêu cầu phần cứng: Project Zenith tối ưu Windows 11 cho lập trình và AI.

Và nếu muốn hiểu cơ chế mới liên quan đến xác minh độ tuổi trong Windows 11 cùng tác động lên ứng dụng như Teams Free, tham khảo bài viết phân tích chuyên môn sau: cơ chế xác minh độ tuổi trên Windows 11 và tác động.