LeEco: Thảm Họa Của Một Startup Ưu Tú Trong Ngành Công Nghệ

Vào thời kỳ đầu những năm 2010, LeEco đã nổi lên như một hiện tượng trong lĩnh vực công nghệ tại Trung Quốc. Từng được ca ngợi với danh xưng “Netflix của Trung Quốc”, doanh nghiệp này bắt đầu hoạt động từ nền tảng video trực tuyến và nhanh chóng mở rộng sang các lĩnh vực khác như smartphone, xe điện và truyền hình thông minh. Thành công đầy ấn tượng cùng những buổi ra mắt hoành tráng đã khiến LeEco trở thành biểu tượng mới trên thị trường startup.

Tuy nhiên, chỉ sau một thời gian ngắn, LeEco đã phải đối mặt với khủng hoảng tồi tệ. CEO của công ty đã phải tuyên bố phá sản tại Mỹ, và LeEco cũng từng bước bị xóa sổ khỏi sàn chứng khoán. Câu chuyện của LeEco trở thành bài học đắt giá về việc phát triển nhanh chóng mà không có nền tảng tài chính bền vững.

LeEco, tên đầy đủ là Leshi Internet Information & Technology Corp, được sáng lập vào năm 2004 bởi Jia Yueting, người nổi tiếng với tư duy đổi mới và khả năng truyền cảm hứng. Công ty ban đầu cung cấp dịch vụ video trực tuyến có trả phí tại Trung Quốc, một lĩnh vực còn khá mới mẻ thời điểm đó. Nhờ vào sự phát triển không ngừng của Internet và thói quen người dùng, LeEco đã nhanh chóng trở thành một trong những nền tảng được yêu thích nhất.

Với sự đa dạng trong hoạt động và ảnh hưởng mạnh mẽ, LeEco đã được so sánh với các tên tuổi lớn như Sony, Apple, và được mệnh danh là “Tesla của Trung Quốc”. Đặc biệt, Jia Yueting còn được xem là một “vị vua” được dân chúng kính trọng. Trong số những doanh nhân có ảnh hưởng tại Trung Quốc, ông gây ấn tượng mạnh và được ví như một huyền thoại thời đại, tương tự như Steve Jobs.

Đến năm 2010, LeEco đã niêm yết trên sàn chứng khoán Thâm Quyến, trở thành công ty công nghệ đầu tiên của Trung Quốc hoạt động trong lĩnh vực nội dung video cùng có mặt tại sàn giao dịch. Tại thời điểm đó, tài sản của Jia Yueting lập tức tăng vọt, giúp ông trở thành một trong những tỷ phú giàu nhất Trung Quốc và được biết đến với danh hiệu “Steve Jobs xứ Trung”.

Jia đã đưa ra những phát biểu gây tranh cãi về Apple trong một cuộc phỏng vấn với CNBC, khi cho rằng “Táo khuyết” đã lỗi thời. Ông cũng không ngại bày tỏ tham vọng cạnh tranh với các ông lớn như Netflix, Amazon và Tesla, tự tin vào khả năng của LeEco trong việc thay đổi cục diện thị trường. Thậm chí, vào năm 2015, ông đã ví von công ty của mình với Hitler.

“Triết lý mà LeEco hướng tới là phải trở nên vĩ đại, còn nếu không sẽ là cái chết, chúng tôi không bao giờ tầm thường hóa bản thân,” Jia Yueting cho biết.

Quá trình tăng trưởng không ngừng đã bắt đầu. Chỉ trong vài năm, công ty mở rộng sang nhiều lĩnh vực từ smartphone, TV thông minh đến xe điện, nội dung giải trí và bán lẻ. Tất cả được gọi là “Ecosystem” – một hệ sinh thái khép kín cho phép nội dung, phần cứng, phần mềm và thương mại hòa quyện với nhau. LeEco còn mở văn phòng tại Mỹ, Ấn Độ với kế hoạch mở rộng ra toàn cầu.

Tuy nhiên, vấn đề lớn nhất mà LeEco gặp phải chính là tốc độ tăng trưởng đó lại vượt xa khả năng tài chính của công ty. Để mở rộng nhanh chóng và đầu tư vào nhiều lĩnh vực cùng lúc, công ty đã phụ thuộc nhiều vào vốn vay và đòn bẩy tài chính mà không dựa vào lợi nhuận thực tế.

Theo các phân tích, doanh thu của LeEco không đủ bù đắp cho các chi phí hoạt động, tiếp thị và phát triển sản phẩm. Trong khi dòng tiền âm liên tục xuất hiện, Jia Yueting vẫn tiếp tục “vẽ ra bức tranh vĩ đại” cho tương lai. Việc đầu tư vào Faraday Future và mở rộng ra thị trường Mỹ đã tiêu tốn hàng trăm triệu USD nhưng không thu về doanh thu khả quan.

Ngày 20 tháng 10 năm 2016 đánh dấu một cột mốc quan trọng trong lịch sử LeEco khi Jia Yueting đã tổ chức một buổi lễ ra mắt xe điện LeSee Pro tại San Francisco, với sự tham gia của hàng trăm nhà báo. Tuy nhiên, sự kiện này nhanh chóng trở thành một thất bại tồi tệ, khi mà mẫu xe điện không thể tự di chuyển ra sân khấu như dự kiến, và bị đánh giá là “sự thất bại hoàn toàn” bởi tạp chí Fortune.

Nguyên nhân thất bại được cho là do Jia Yueting dành phần lớn thời gian để giải thích tại sao chiếc xe tự lái, kết nối Internet lại không thể tự chạy ra sân khấu. Mẫu xe này chỉ đứng im ở một khu vực cách xa sân khấu chính và được bảo vệ bởi các nhân viên an ninh.

Từ đó, dấu hiệu của khủng hoảng bắt đầu xuất hiện. Các nhà cung cấp của LeEco công khai đòi nợ, cổ phiếu công ty tụt dốc không phanh. Sự mất niềm tin từ phía người tiêu dùng cũng gia tăng.

Tháng 7 năm 2017, Trung Quốc đã ra lệnh đóng băng tài sản cá nhân của Jia Yueting, yêu cầu ông trở về nước để giải trình về nợ nần. Tuy nhiên, tại thời điểm đó, CEO của LeEco đang ở Mỹ và từ chối trở về, với lý do tập trung phát triển Faraday Future.

Đến năm 2019, Jia Yueting đã nộp đơn xin phá sản tại Mỹ với khoản nợ lên tới hơn 3 tỷ USD. Cùng năm đó, LeEco bị xóa niêm yết khỏi sàn giao dịch Thâm Quyến, chính thức khép lại một chương của một đế chế công nghệ từng được ca ngợi.

Mặc dù không phải là startup công nghệ đầu tiên gặp thất bại, câu chuyện của LeEco đặc biệt bởi tốc độ sụp đổ nhanh chóng và quy mô mở rộng vượt quá khả năng tài chính. LeEco đã tiêu tốn tiền quá nhanh mà không xây dựng được nền tảng tài chính vững chắc cho mình.

“Tôi thành thật xin lỗi và chấp nhận mọi trách nhiệm về tác động tiêu cực từ cuộc khủng hoảng nợ của LeEco,” Jia Yueting đã chia sẻ trên WeChat, thừa nhận rằng công ty đã tiêu tốn quá nhiều và mở rộng không kiểm soát để đáp ứng nhu cầu. “Chúng tôi đã tăng tốc mà không suy nghĩ. Chúng tôi đã mở rộng quá mức với các nguồn lực hạn chế trong khi theo đuổi chiến lược toàn cầu.”

Theo: SCMP, CNN