Sự Biến Mất Đột Ngột Của Telegram Trên App Store: Nguyên Nhân Và Hệ Lụy

Ngày 3/8, người dùng trên toàn cầu bất ngờ nhận thấy ứng dụng Telegram đã biến mất khỏi App Store. Tình huống này được phát hiện vào buổi tối tại Mỹ, tức rạng sáng 4/8 theo giờ Việt Nam, khi không ai có thể tìm thấy Telegram trên App Store, và đường dẫn trực tiếp đến trang ứng dụng dẫn tới lỗi 404. Tổ chức Apple Censorship, chuyên nghiên cứu các vụ gỡ bỏ ứng dụng trên toàn cầu, đã xác nhận rằng Telegram không còn xuất hiện trong hầu hết các cửa hàng ứng dụng.

Sự việc này chỉ ảnh hưởng đến việc tải ứng dụng mới và cập nhật. Những người đã có Telegram trên thiết bị vẫn có thể sử dụng và nhắn tin bình thường. Tuy nhiên, nếu họ xóa ứng dụng, việc tải lại từ App Store sẽ không khả thi cho đến khi Apple khôi phục trang ứng dụng. Người dùng chuyển sang iPhone mới cũng sẽ không có lựa chọn tải Telegram từ App Store trong thời gian này. Điều này đồng nghĩa với việc họ không thể nhận các bản cập nhật hay bản vá lỗi cho hệ điều hành iOS.

Điều đáng lưu ý là tình trạng này chỉ xảy ra trong hệ sinh thái của Apple. Ứng dụng Telegram vẫn hoạt động bình thường trên Google Play, phiên bản máy tính cho Windows, macOS, Linux và cả phiên bản web tại web.telegram.org. Sự khác biệt này rất đáng kể so với các lần chặn Telegram trước đây, khi mà cả hai nền tảng Android và iOS thường bị ảnh hưởng đồng thời.

Gần đây, sau khi thông tin về việc Telegram biến mất được công bố, giá trị của token GRAM, một loại tài sản số liên quan đến blockchain TON mà Telegram tích hợp, đã giảm khoảng 6-8%. Điều này cho thấy thị trường tiền điện tử nhìn nhận đây là một yếu tố rủi ro đối với hệ sinh thái của Telegram, dù việc gỡ bỏ không trực tiếp ảnh hưởng đến dòng tài chính của công ty.

Telegram không phải lần đầu tiên gặp tình huống này. Năm 2018, Apple cũng đã gỡ Telegram và ứng dụng thử nghiệm Telegram X do phát hiện nội dung khiêu dâm trẻ em lan truyền trên nền tảng. Thời điểm đó, Phil Schiller, giám đốc tiếp thị của Apple, đã gửi email giải thích rõ lý do gỡ bỏ cho người dùng, và Telegram đã được khôi phục chỉ sau vài giờ bằng cách bổ sung công cụ kiểm duyệt. Tháng 4/2024, Apple cũng từng gỡ Telegram cùng với một số ứng dụng khác ở Trung Quốc, nhưng lần đó họ đã có thông báo chính thức nêu rõ lý do dựa trên yêu cầu của cơ quan quản lý internet địa phương.

Lần này, vụ gỡ bỏ có quy mô toàn cầu và không có bất kỳ lời giải thích nào từ cả Apple lẫn Telegram. Sự im lặng này diễn ra chỉ vài ngày sau khi Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB) cáo buộc Pavel Durov, người sáng lập Telegram, về việc “hỗ trợ khủng bố”. FSB đã đưa ông vào danh sách truy nã quốc tế vì không gỡ bỏ các kênh, nhóm chat và bot bị xem là liên quan đến các tổ chức khủng bố và tình báo Ukraine. Nếu bị kết tội, Durov có thể đối mặt với án tù chung thân tại Nga, mặc dù ông mang quốc tịch Pháp và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, điều này khiến việc dẫn độ gặp khó khăn.

Tính đến thời điểm này, cả Apple và Telegram vẫn chưa có phản hồi chính thức nào về tình huống này.